تغییرات وقوع و شدت بیماری پیچیدگی برگ گوجه‌فرنگی و جمعیت سفیدبالک Bemisia tabaci در سه رقم گوجه‌فرنگی در کشت گلخانه‌‌‌ای (مورد مطالعه: شیراز، استان فارس، ایران)*

نوع مقاله: مقاله کامل پژوهشی

نویسندگان

چکیده

پیچیدگی برگ از بیماری‌های خسارت‌زای گوجه‌فرنگی است که توسط چندین ویروس از جنس Begomovirus (خانواده Geminiviridae) از جمله ویروس پیچیدگی برگ زرد گوجه‌فرنگی (TYLCV) ایجاد می‌شود. این ویروس‌ توسط سفید‌بالک Bemisia tabaci منتقل می‌شود. بمنطور بررسی تغییرات وقوع و شدت بیماری و تخمین جمعیت ناقل ویروس در سه رقم گوجه‌فرنگی شامل YRMT، PANDA-F1 و BRST، 15 گیاه از هر رقم که در گلخانه‌ پرورشی-تولیدی دانشکده کشاورزی شیراز کشت شده بودند بصورت تصادفی انتخاب و میزان آلودگی طبیعی آنها به جدایه ایرانی TYLCV (TYLCV[Ab]) در فواصل زمانی 20 روز (از 20 روز پس از تاریخ کاشت تا انتهای 100 روز) بوسیله آزمون PCR با استفاده از آغازگرهای اختصاصی TYLCV[Ab] تعیین شد. پس از بروز علائم، شدت بیماری با روش چشمی و با مقیاس ارزیابی ترتیبی اندازه‌گیری و به مقیاس نسبی تبدیل شد. بمنظور برآورد جمعیت B. tabaciتعداد 50 عدد شفیره از برگ‌های هر گیاه جمع‌آوری و با استفاده از خصوصیات ظاهری شفیره، شفیره‌های B. tabaci از شفیره‌های سفیدبالک گلخانه (Trialeurodes vaporariorum) تفکیک و شمارش گردیدند. تجزیه آماری نشان داد که تفاوت معنی‌دار در میزان وقوع و شدت بیماری و جمعیت B. tabaci بین ارقام وجود دارد. وقوع بیماری از 6/6% تا 6/86% بترتیب در 40 و 100 روز پس از تاریخ کاشت برآورد شد. وقوع و شدت بیماری و جمعیت حشره ناقل در رقم‌های YRMT و PANDA-F1 نسبت به رقم BRST روندی صعودی‌تری نشان دادند و با شیب بیشتری افزایش یافتند. رقم BRST نسبتا" متحمل‌تر از دو رقم دیگر (YRMT  و PANDA-F1) که نسبت به  TYLCVحساس بودند تشخیص داده شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Changes in incidence and severity of tomato leaf curl disease and population dynamics of Bemisia tabaci in three tomato cultivars in greenhouse cultivation (Shiraz, Fars Province, Iran)*

نویسندگان [English]

  • E. Baghernejad
  • S.A.A. Behjatnia
  • A.R. Afsharifar
  • H. Hamzehzarghani Hamzehzarghani
چکیده [English]

Tomato leaf curl disease (TLCD) is one of the most destructive diseases of tomato caused by a number of begomoviruses including Tomato yellow leaf curl virus (TYLCV) belonging to the genus Begomovirus (family Geminiviridae). TYLCV is transmitted by the whitefly Bemisia tabaci. In order to investigate changes in occurrence and severity of TLCD and evaluate the viral vector population on three tomato cultivars namely Yellow Round Multiple Truss (YRMT), PANDA F1 and Black Russian ST 175 (BRST) in a greenhouse in College of Agriculture, Shiraz University, 45 plants (15 plants from each cultivar) were randomly selected. Specific primers of an Iranian isolate of TYLCV (TYLCV[Ab])were used to detect plants naturally infected with TYLCV by PCR. After symptom emergence, both disease incidence (DI) and severity (DS) were evaluated visually using an ordinal rating scale. To estimate vector’s population, 50 whitefly puparia were collected from two leaves of each cultivar and based on the vasiforme and outward specifications of puparia, B. tabaci distinguished from Trialeurodes vaporariorum. The data analysis by SAS software indicated significant differences in DI, DS and vector population dynamics between three tomato cultivars. The DI was estimated to be 6.6% to 86.6%, at 40 and 100 days after planting date, respectively. The incidence and severity of disease and insect vector populations in YRMT and PANDA-F1 cultivars showed a higher trend and rose more sharply compare to those in the BRST cultivar. BRST was comparatively more resistant than the two other cultivars (YRMT and PANDA) which were susceptible to TYLCV.

کلیدواژه‌ها [English]

  • BRST cultivar
  • PANDA F1 cultivar
  • YRMT cultivar
  • Tomato
  • Tomato yellow leaf curl virus