ارزیابی واکنش تعدادی از هیبریدهای مرکبات نسبت به 'Candidatus Phytoplasma aurantifolia'‌

نوع مقاله: مقاله کامل پژوهشی

نویسندگان

1 گروه گیاه‌پزشکی، پردیس دانشگاهی دانشگاه گیلان، رشت، ایران.

2 سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی، پژوهشکده بیوتکنولوژی کشاورزی منطقه شمال کشور، رشت، ایران.

3 گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان.

چکیده

مناطق جنوبی ایران شامل استان‌های هرمزگان، سیستان و بلوچستان، بوشهر، فارس و کرمان سابقه­ای طولانی در تولید لیموترش (مکزیکن لایم) [Citrus aurantifolia (Chrism.) Swing.] دارند. در دو دهه اخیر بیماری جاروک لیموترش که عامل آن 'Candidatus Phytoplasma aurantifolia' می­باشد هزاران اصله از درختان لیموترش را در جنوب ایران نابود کرده است. یکی از راه­های مدیریت بیماری جاروک لیموترش به کار گیری ارقام مقاوم و متحمل می‌باشد. هدف از این پژوهش تولید هیبریدهای مرکبات اسیدی مقاوم به بیماری جاروک لیموترش بود. برای این منظور در چهار نوع تلاقی، لیمو ترش ʼیورکاʻ (C. limon (L.) Burm. F.) به عنوان والد مادر و گونه‌های یوزو (C. junos Sieb. ex Tan.)، کلئوپاترا ماندارین (C. reshni Hort. ex Tan.)، لیمو ترش ʼکوسایʻ (C. limonia Osb.) و پرتقال ʼهاملینʻ (C. sinensis (L.) Osb.) به عنوان والدین پدر به کار رفتند. تعداد 79 گیاه هیبرید از والدین بالا به روش پیوند T واژگون با عامل بیماری جاروک لیموترش مایه‌زنی شدند. هیبرید­های مایه‌زنی‌شده از نظر ظهور علائم بیماری جاروک و واکنش در آزمون پی سی آر (PCR) آشیانه‌ای ارزیابی شدند. دو سال بعد از مایه‌زنی در 63 هیبرید علائم بیماری جاروک ظاهر نشد که از بین آن­ها از نظر وجود فیتوپلاسمای جاروک لیموترش 35 هیبرید منفی و 28 هیبرید مثبت بودند. هیبرید‌های فاقد علائم که در آن­ها فیتوپلاسما ردیابی نشد تحت ارزیابی فنوتیپی بیشتری قرار دارند و می­توانند در آینده به عنوان مرکبات اسیدی جدید مقاوم به بیماری جاروک لیموترش معرفی شوند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Reaction assessment of a number of citrus hybrids to 'Candidatus Phytoplasma aurantifolia'

نویسندگان [English]

  • N. Rezazadeh 1
  • A. Asadi Abkenar 2
  • A. Rouhibakhsh 3
1 Department of plant pathology, Pardis Campus, University of Guilan, Rasht, Iran.
2 Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Agricultural Biotechnology Research Institute of Iran (ABRII), Branch of North Region, Rasht, IRAN, P. Code 418895-8883
3 Department of plant pathology, Faculty of Agricultural Sciences, University of Guilan, Rasht, Iran
چکیده [English]

South citrus growing belt of Iran including Hormozgan, Sistan-Baluchestan, Bushehr, Fars and Kerman provinces, has a long history of cultivation of acid lime (Mexican lime) [Citrus aurantifolia (Chritm.) Swing.]. In two recent decades due to witches' broom disease of lime (WBDL), caused by 'Candidatus Phytoplasma aurantifolia', thousands of acid lime trees have been killed in the south of Iran. Using resistant or tolerant varieties is one of the important strategies for controlling WBDL . The aim of this study was producing new acid citrus hybrids resistant to the WBDL disease. Four types of crosses were carried out. The female parent was ‘Eurekaʼ lemon [C. limon (L.) Burm. F.] and the male parents were ‘Yuzuʼ [C. junos Sieb. ex Tan.], ‘Cleopatraʼ mandarin [C. reshni Hort. ex Tan.], ‘Kusaieʼ lime (C. limonia Osb.) and ʻHamlinʼ orange [C. sinensis (L.) Osb.]. From the above parents, 79 hybrid plants were successfully inoculated with the 'Ca. P. aurantifolia' by inverted T-budding. Appearance of disease symptoms and nested-PCR assay were used to assess inoculated hybrids for resistance. Two years post-inoculation 63 hybrids remained symptomless. Among symptomless hybrids, 35 and 28 hybrids were negative and positive for presence of WBDL phytoplasma, respectively. Symptomless hybrids negative for WBDL phytoplasma are under more phenotypic evaluation and may be promising as new acid citrus resistant to WBDL.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Breeding
  • South of Iran
  • Phytoplasma
  • Acid Citrus